Tip 3: Stel jezelf vragen
Je eigen levensverhaal schrijven kan lastig zijn; heel vaak komen mensen bij mij omdat ze eraan begonnen waren, maar vastliepen. Wat ze dan helpt is dat ik vragen stel en dat zij hun levensverhaal aan de hand daarvan kunnen vertellen. Dat kan je ook bij jezelf doen. Hier zijn drie concrete tips om mee aan de slag te gaan:
1. Vertel eens
Er zijn meerdere varianten van de boekjes Oma/Opa, vertel eens. Een nadeel daarvan is dat de ruimte onder de vragen bepaalt hoe lang je antwoord mag zijn. Bovendien moet je daarin met de hand schrijven en dat is niet iedereen meer gewend. Maar de vragen die erin staan, zijn wel heel bruikbaar Mijn advies is dus: gebruik die vragen als leidraad om te schrijven. Neem jezelf voor om elke dag te schrijven, aan de hand van één of een paar van die vragen. Je hoeft de volgorde niet aan te houden, zoals ik al eerder schreef. Een voorbeeld van zo’n vraag is: “Van wie kreeg jij je eerste zoen?”
2. Gratis schrijfoefeningen
Mijn schrijfcollega José Franssen heeft eens een jaarcursus levensverhalen schrijven ontwikkeld: “Een landschap van herinneringen; gratis Internetproject jaarcursus levensverhalen schrijven: 52 oefeningen om puzzelstukjes uit het eigen levensverhaal te vinden.” Ze heeft deze schrijfoefeningen als pdf’s op haar website beschikbaar gesteld, want, zoals zij zegt: “Het lijkt me geweldig als het levensverhalenwerk als een sneeuwbal door ons land kan rollen.” Ik vind dat heel mooi. Toen ik ooit voor een cursus Levensverhalen op zoek was naar inspiratie en haar website vond, was het alsof ik een goudschat of een Rembrandt op zolder had gevonden! Dus maak daar gebruik van, in een groep of zelfstandig. Een voorbeeld van zo’n vraag is: “Week 14 De hand zit vast aan mijn arm: Wat kúnnen jouw handen goed, waar ben je bedreven in?”
3. Vragenkaartjes
OpenUp! heeft verschillende series vragenkaarten onder de naam Openhartig op de markt gebracht. Ik vind zelf de serie Memories heel fijn. Zoals ze op het doosje verwoorden: “Deze meer dan 100 vragen maken gesprekken los over vroeger en nu en slaan een brug tussen generaties.” Maar je kunt ze natuurlijk ook gebruiken als vragen aan jezelf. Trek elke dag voordat je wilt gaan schrijven 3 kaarten en kies die waarover je wilt schrijven. Een voorbeeld van zo’n vraag is: “Beschrijf jouw leukste herinnering aan je moeder”
Hopelijk helpt je dit om je levensverhaal op papier te zetten! Met welke vraag wil jij beginnen?
Sinds 2011 heb ik van interviewen en schrijven mijn werk gemaakt. Soms schrijf ik daar een blog over. Als je graag wil dat ik andere mensen interview, bijvoorbeeld een dierbare die in het zonnetje staat, kijk dan op de pagina over Boekportret. Maar ik kan ook een persoon interviewen over diens eigen Levensverhaal.
Hanneke Kiel-de Raadt
Ik ben schrijver, interviewer en verhalen-op-papier-zetter. Na een studie Nederlands in Groningen heb ik verschillende functies vervuld, totdat ik uitkwam bij wat ik het liefste doe: Persoonlijke verhalen van mensen optekenen. Inmiddels heb ik al meer dan 40 boeken en magazines voor particulieren en bedrijven mogen publiceren.
Herinneringen kunnen ingrijpend, meeslepend of intiem zijn, maar ze zijn hoe dan ook onvergetelijk. Door je verhaal op papier vast te leggen, heb je zelf in de hand hoe je als persoon herinnerd wil worden. Ook in een zakelijke omgeving zijn verhalen het perfecte middel om je relaties te bereiken en te boeien.